< Vorige | Hoofdmenu | Volgend

15/02/2013

Megamigratie op punt van beginnen

By Paul Cosijn

vr 15 feb, 2013 10:40

(0) Comments | Leave a comment

Op dit moment worden ze af en toe wakker uit hun winterslaap. Ze dwarrelen naar de grond voor wat water uit een plas of nectar uit een bloem. En dan nemen ze hun plaats weer in. Op de stammen en takken van de heilige zilverspar. In de vulkaangordel van Mexico, tussen Mexico Stad en Guadelajara. In totaal overwinteren ze hier met meer dan honderd miljoen (!) exemplaren. Ik heb het hier over de monarchvlinder. Dit mooie dier vliegt vierduizend kilometer van Mexico naar Canada en dan weer terug. En hier doet het vier generaties over. Hoe weet elke nieuwe generatie nu welke kant hij op moet?

Monarch2 430a
Photo credits – Learner.org

De monarchvlinders verblijven nu massaal in 11 beschermde gebieden niet ver van Mexico Stad. De temperatuur is hier hoog genoeg dat ze niet doodvriezen en laag genoeg dat ze in een langzame staat functioneren die weinig energie kost. Eind februari of begin maart wordt het warmer en worden de vlinders actiever. De grote trek naar het noorden begint.

De vlinders vliegen door Mexico en gaan de Verenigde Staten binnen. Onderweg paren ze in de lucht. De vlinders vliegen individueel, maar komen ’s avonds soms met duizenden exemplaren samen in een boom voor een overnachting. In de Verenigde Staten zoeken de monarchvlinders een blad van een zijdeplant op, om hun eitjes af te zetten. Liefst één van een plant, waar nog geen andere eitjes op te vinden zijn. Dat vergroot de kansen van de rups die uiteindelijk zijn thuisplant goeddeels zal verslinden. Dan verpopt hij zich tot de volgende generatie vlinder die dieper de Verenigde Staten in zal vliegen. De zijdeplant is overigens een giftige plant. En door de zijdeplant te eten, komt de vlinder aan zijn eigen gif. Waarvoor hij ook waarschuwt met zijn feloranje kleur.

Monarch 430
Photo credits – Learner.org

De tweede generatie vliegt tot staten als Arkansas en Kentucky, de derde vliegt tot aan de grens met Canada en zelfs er over. En dan gebeurt er iets wonderlijks. Er wordt een nieuwe generatie geboren, de vierde, die een grotere afstand zal vliegen en veel langer zal leven.

Twee vragen doemen op:
(1) Hoe komen die nieuwe generaties steeds op de juiste plek? Nieuw onderzoek duidt er op dat monarchvlinders meer en uitgebreidere genen hebben die zorgen voor het waarnemen van lichtsignalen en voor de verwerking daarvan. Zij hebben een zonnekompas dat kan compenseren voor de beweging die de zon gedurende de dag langs de hemel maakt.
(2) Hoe kan die vierde generatie een veel grotere afstand overbruggen? Het blijkt dat monarchvlinders sneller evolueren en goed ontwikkelde genen hebben voor hormoonregeling. Hiermee wordt de vierde generatie afgeleverd met grotere spieren en vetlichamen en onderontwikkelde voortplantingsorganen.

De vierde generatie vliegt helemaal terug naar Mexico. Aan het einde van de herfst trechteren ze zich door Texas, waar ze dus weer in groepen samenkomen. Daarna settelen ze zich in de sparrenbossen van Mexico, waar ze in een winterslaap gaan. Tijdens deze winterslaap ontwikkelen zich pas, heel langzaam, hun geslachtsorganen, die ze in het voorjaar gebruiken na hun ontwaken. Een prachtige cyclus die gebruik maakt van verschillende klimaatgebieden en het juiste aanbod van voedsel.

Reacties

Feed Blijf op de hoogste van de laatste updates RSS feed.

Plaats een reactie

Naam:

Mailadres:

URL:


Reacties:

MPU - Nieuws